Trước khi chốt bản dàn để chuyển sang in ấn, LIBs tập trung vào hai phương diện: cảm xúc tổng thể mà bản dàn mang lại và sự chăm chút, tỉ mỉ trong từng trang.
Một bản dàn không có lỗi vẫn có thể khiến người xem cảm thấy chưa hài lòng. Vì vậy, ngoài việc kiểm tra từng chi tiết, người làm sách còn phải nhìn được tinh thần chung của cuốn sách sắp thành hình.
Nhìn tổng thể để cảm nhận sách
Ở lượt đầu tiên, LIBs xem toàn bộ bản dàn: mục lục, cách mở chương, bố cục từng phần, những trang cuối và bìa sách. Các phần ấy có liền mạch không? Cách trình bày có dễ chịu, phù hợp với tinh thần tác phẩm không?
Nếu có điểm nào khiến người xem chưa hài lòng, LIBs mới đi sâu vào vị trí đó để tìm nguyên nhân. Cảm giác ấy có thể đến từ nét chữ, cách đặt ảnh hoặc một dòng highlight chưa phù hợp.
Chữ mảnh hay dày, nhỏ hay lớn đều mang lại trải nghiệm khác nhau. Hình ảnh và những dòng nhấn mạnh cũng góp phần tạo dấu ấn, thể hiện thông điệp riêng của cuốn sách.
Nhưng việc duyệt không dừng lại ở màn hình. LIBs còn phải hình dung thành phẩm khi được cầm trên tay: cách trình bày ấy sẽ hiện lên thế nào trên giấy? Nếu có khác biệt, chất liệu giấy và công nghệ in sẽ ảnh hưởng như thế nào đến cách thể hiện?
Đi vào chi tiết để biết phần nào cần sửa
Sau tổng thể là từng trang cụ thể. Có chú thích nào bị lặp hai lần? Có chỗ ngắt nghỉ, xuống dòng nào chưa hợp lý? Font, cỡ chữ và các dòng highlight đã dễ đọc chưa?
Những lỗi như chú thích lặp hay ngắt dòng chưa hợp lý có thể chỉ ra rõ ràng để sửa. Bố cục cũng phải thuận tiện cho việc đọc, không chỉ đáp ứng sở thích của người duyệt.
Còn cảm giác mềm mại hay mạnh mẽ, phù hợp hay chưa phù hợp với cá tính tác giả, mỗi người sẽ có cách cảm nhận riêng. Điều quan trọng là tác giả có nhận ra mình trong cách thể hiện ấy không.
Phân biệt lỗi trình bày với lựa chọn về phong cách giúp LIBs xử lý đúng từng vấn đề trước khi chốt file in.
Khi tác giả hài lòng, bài học nghề vẫn còn
Ở bản dàn cuốn Tám cùng Anh Rít, cách dùng font được những người trong ngành cũng như độc giả nhận xét là mềm mại, nhẹ nhàng. Tác giả hài lòng với bản dàn, nhưng ở góc độ chuyên môn, LIBs vẫn nhìn thấy cơ hội thể hiện cá tính riêng của tác giả rõ hơn. Nếu cuốn sách được tái bản, đó có thể là một điểm để tiếp tục hoàn thiện.
Sự hài lòng của khách hàng không có nghĩa là người làm sách ngừng nhìn lại. Có những chi tiết tác giả không đặt thành yêu cầu, nhưng người làm nghề vẫn cần nhận ra để làm tinh tế hơn trong những lần sau.
Thể hiện cá tính tác giả qua bản dàn
Từ bài học đó, LIBs cần giúp người thiết kế hiểu rõ cá tính và phong cách của tác giả ngay từ đầu.
Với một người phóng khoáng, có tính nghệ sĩ, bản dàn có thể hướng đến sự thông thoáng, tự do. Với một người cẩn thận, tỉ mỉ, dấu ấn riêng có thể nằm ở cách xử lý chữ cái đầu chương, mục lục hay những trang trống.
Không có một công thức chung cho mọi cuốn sách. Những gợi ý này là điểm khởi đầu để người thiết kế tìm cách thể hiện phù hợp với từng tác giả.
Với LIBs, duyệt bản dàn là sự cẩn trọng ở cả chi tiết lẫn tổng thể. Những lỗi cụ thể phải được sửa; cảm xúc và sự phù hợp không thể bị bỏ qua. Bởi cuốn sách khi đến tay độc giả không chỉ cần đúng, mà còn phải mang ADN của người viết.
Đọc thêm về hành trình xuất bản sách cùng LIBs.